رعایت رژیم غذایی سالم و مناسب در دوران بارداری از اهمیت فوقالعادهای برخوردار میباشد. یکی از مهمترین دغدغههای مادران باردار این است که آیا مصرف تن ماهی در دوران بارداری مجاز است یا خیر؟
تن ماهی از مغذیترین مواد غذایی بوده که میتواند بخش زیادی از ضروریات بدن را تامین نماید. امگا ۳ و پروتئین از مهمترین مواد مغذی موجود در تن ماهی هستند که میتوانند به تقویت سیستم عصبی بدن کمک کنند. با این وجود مقدار جیوه موجود در تن ماهی موجب شده تا رعایت تعادل در مصرف تن ماهی اهمیت بسیار زیادی داشته باشد. به همین منظور در ادامه به بررسی فواید و عوارض مصرف تن ماهی در دوران بارداری خواهیم پرداخت.
فواید مصرف تن ماهی در دوران بارداری
مصرف تن ماهی در دوران بارداری از فواید قابل ملاحظهای بهرهمند است که نمیتوان به سادگی از آنها عبور کرد. برخی از این فواید عبارتند از:
- حفظ زیبایی مادر:
تن ماهی حاوی هیستیدین بوده که میتواند پروتئین بالایی تولید نماید. این موضوع باعث شده تا در طول بارداری مادر بتواند از زیبایی خود محافظت نماید
- افزایش ایمنی بدن مادر و جنین:
تن ماهی سرشار از ویتامین B بوده و به همین دلیل میتواند به حفظ سلامت قلب کمک کند. ویتامین موجود در تن ماهی باعث تقویت ایمنی بدن مادر و جنین شده و سطح تری گلیسیرید را در بدن مادر کاهش میدهد. از طرفی این موضوع موجب تنظیم فشار خون در بارداری شده و از بروز سکته مغزی و سرطان نیز پیشگیری میکند.
- سلامت مغز جنین:
مصرف تن ماهی در بارداری میتواند نقش بسیار موثری در تقویت مغز جنین داشته باشد. به طور کلی بانوانی که در طول بارداری از تن ماهی استفاده میکنند، معمولا فرزندانی باهوشتر به دنیا میآورند.
- بهبود رشد جنین:
مصرف تن ماهی در دوران بارداری میتواند پروتئین مورد نیاز برای رشد و تقویت ماهیچههای بدن جنین را تامین نماید. پروتئین تن ماهی به تصفیه خون مادر نیز کمک میکند و موجب تشکیل پوست، ناخن و موهای جنین میگردد.
- کاهش خطرات دوران بارداری:
ویتامین، کربوهیدرات، کالری، چربی مفید و املاح معدنی از انواع مواد مغذی موجود در تن ماهی هستند که میتوانند نقش موثری در حفظ سلامت جنین و مادر داشته باشند. بنابراین مصرف تن ماهی در این دوران میتواند خطرات بارداری را به شکل قابل توجهی کاهش دهد.
عوارض مصرف تن ماهی در دوران بارداری
مصرف تن ماهی در دوران بارداری میتواند نقش بسیار موثری در حفظ سلامت مادر و جنین داشته باشد. با این وجود استفاده بیش از اندازه تن ماهی به دلیل جیوه موجود در آن بسیار مضر است. از مهمترین عوارض مصرف بیش اندازه تن ماهی در بارداری میتوان به موارد زیر اشاره داشت.
- عوارض برای جنین:
اگر بانوان باردار در مصرف تن ماهی اعتدال را رعایت نکنند، میتوانند باعث اختلال در رشد جنین شده و سلامت او را به خطر بیندازند. آسیب زدن به سیستم عصبی جنین و اختلال در رشد مغز او از جدیترین مشکلات مصرف بیش از اندازه تن ماهی میباشند. جیوه میتواند از جفت عبور کند و در نهایت باعث آسیبدیدگی نخاع و کلیههای جنین شود. نکته قابل توجه این است که جیوه میتواند وارد شیر مادر شده و برای جنین خطرناک باشد.
- عوارض برای مادر:
مصرف تن ماهی در دوران بارداری برای مادر نیز عوارض بسیار نگرانکنندهای دارد. جیوه از بدن دفع نمیشود و به همین دلیل میتواند باعث اختلال در دوران بارداری شود. بروز مشکلات قلبی و افزایش میزان سدیم در بدن از جمله عوارض مصرف بیش از حد تن ماهی در بارداری هستند. بالا رفتن سدیم در بدن میتواند اصلیترین دلیل بروز فشار خون باشد. از طرفی زمانی که هیستیدین با جیوه ترکیب میشود، مادهای سمی تولید میکند که هیستامین نام دارد. این ماده میتواند باعث مسمومیت غذایی و همچنین حساسیتهای پوستی در مادر شود.
نکات قابل توجه در رابطه با مصرف تن ماهی در دوران بارداری
همانطور که گفته شد مصرف بیش از اندازه تن ماهی در طول بارداری نه تنها مزایایی ندارد، بلکه میتواند عوارض نگرانکنندهای را نیز به همراه داشته باشد. با توجه به این موضوع بهتر است پیش از مصرف تن ماهی در دوران بارداری نکات زیر را مورد توجه قرار دهید.
- میزان جیوه موجود در انواع تن ماهی با یکدیگر متفاوت است. به همین دلیل برای مصرف تن ماهی در بارداری نیاز است تا محصولاتی انتخاب شود که میزان جیوه کمتری دارند. از طرفی فراموش نکنید که مصرف برخی از تن ماهیها در طول بارداری ممنوع میباشد. تنهایی که حاوی نمک بالا بوده یا به صورت دودی تهیه شدهاند، در دوران بارداری نباید مورد استفاده قرار بگیرند.
- رعایت اعتدال در مصرف تن ماهی از اهمیت فوقالعادهای برخوردار میباشد. به طور مثال در طول یک هفته باید حداکثر ۱۴۰ گرم تن ماهی (معادل ۴ عدد کنسرو تن ماهی) مصرف شود. البته توجه داشته باشید که شرایط بارداری و سلامت مادر نیز در تعیین مقدار مصرف نیز نقش بسیار موثری دارد. به طور مثال اگر مادر دچار فشار خون بالا باشد، باید این مقدار را کاهش دهد.
- حداقل زمان جوشاندن تن ماهی در آب ۱۵ تا ۲۰ دقیقه میباشد. فراموش نکنید که این مدت زمان از هنگام جوشیدن آب محاسبه میگردد و مادران باردار تنها در این صورت مجاز به مصرف تن ماهی هستند.
- هنگام خرید و مصرف تن ماهی حتما میزان جیوه موجود در آن را از روی اطلاعات کنسرو بخوانید. ماهیهای دریای آزاد معمولا از جیوه بالاتری برخوردار هستند و برای استفاده در طول بارداری انتخاب خوبی نیستند.
